Er is geen gebruiker ingelogd

Code Zwart

Draaiboek Code Zwart
Wat gebeurt er als ICís het aantal patiŽnten niet meer aan kunnen?
Bijgewerkt 26-11-2020 

De Federatie Medisch Specialisten en de Artsenfederatie KNMG publiceerden in juni 2020 het draaiboek ĎTriage op basis van niet-medische overwegingen voor IC-opname ten tijde van Fase 3 stap C in de COVID-19 pandemieí. In de volksmond ook wel code Zwart genoemd.

Het draaiboek beschrijft hoe artsen kunnen beslissen over wie er wel en wie niet een IC-plek krijgt, als in een mogelijk volgende golf van de corona-pandemie de druk op de IC landelijk zo hoog oploopt dat er tekorten ontstaan. Een extreme situatie die nog niet is opgetreden. Maar mocht het toch gebeuren, dan moet je een dergelijk moeilijk besluit niet aan de individuele arts overlaten om een besluit te nemen. Daarom dit draaiboek.

Het draaiboek is tot stand gekomen met medewerking van medisch specialisten van verschillende wetenschappelijke verenigingen, een aantal gerenommeerde hoogleraren (medische) ethiek en filosofie en de KNMG. Ook KBO-PCOB werd benaderd om vooraf mee te kijken.
We hebben destijds aangegeven dat we het belang snappen van een dergelijk draaiboek, maar dat er een brede dialoog moet komen met senioren. Want dit gaat om meer dan COVID-19 en de IC; dit gaat ook om het gesprek over kwaliteit van leven, samen beslissen en het levenseinde. En natuurlijk over zorgvuldige communicatie.

Het draaiboek Code Zwart
Het draaiboek beschrijft de drie voldoende overwegingen die een rol mogen spelen bij de keuze als er geen plaats is:

  1. Eerst wordt gekeken hoe lang mensen naar verwachting IC-zorg nodig hebben. PatiŽnten waarvan verwacht wordt dat ze minder lang op de IC zullen liggen krijgen voorrang. Op deze manier worden meer patiŽnten geholpen en dus meer levens gered.

  2. Als er op basis hiervan geen onderscheid gemaakt kan worden tussen patiŽnten, krijgen medewerkers in de zorg die COVID-19 hebben voorrang. Voorwaarden hierbij zijn dat zij door hun werk veel risicovol contact hebben gehad met corona-patiŽnten en zichzelf daarbij onvoldoende konden beschermen, omdat er een gebrek aan persoonlijk beschermingsmateriaal was.

  3. Als er dan nog steeds meer patiŽnten dan IC-plekken zijn, schrijft het draaiboek voor dat iemand van een jongere generatie voor gaat boven iemand van een oudere generatie. Deze afweging komt voort uit de gedachte dat iedereen gedurende het leven dezelfde levensfases zou moeten kunnen doorlopen. Het verschil tussen generaties wordt uitgelegd in generaties van 20 jaar. Dat betekent bijvoorbeeld dat als een kind een IC-plek nodig heeft, dat kind Ė in geval er geen plek meer is Ė voorrang krijgt boven iemand uit een oudere generatie die op dat moment ook een IC-plek nodig heeft. Voorwaarde daarbij is dat beide patiŽnten in alle opzichten, zoals overlevingskans en opnameduur, gelijkwaardig zijn.

Overwegingen die geen rol spelen
De artsenorganisaties beschrijven in het rapport welke niet-medische redenen gťťn rol mogen spelen. Het doet er bijvoorbeeld niet toe of iemand door Ďeigen schuldí IC-zorg nodig heeft. Ook doen persoonlijke relaties, iemands financiŽle situatie of sociale of juridische status, etniciteit, nationaliteit of sekse er niet toe.

Inmiddels is er, op 24 november 2020, een tweede versie van het draaiboek beschikbaar. In deze tweede versie is er inhoudelijk niets veranderd; wel is er met de feedback uit de gesprekken in de tweede versie van het draaiboek nadere toelichting en uitwerking gegeven voor het toepassen van de te nemen stappen door de betrokken triageteams.


Het volledige draaiboek kunt u hier weergeven of downloaden

KBO-PCOB organiseerde op 13 juli 2020 een webinar over Code Zwart. U kunt de webinar hieronder terugkijken. U kunt de webinar ook terugkijken op YouTube. Klikt u hier.